Arama:
Bağlama Elemanları Avantajları

Bağlama Elemanları Nedir?

Enerji üreten, biriktiren makinaları oluşturan iki veya daha çok parçayı birbirlerine, gövdeye ya da temele bağlayan elemanlara bağlama elemanları denir.

Bağlama elemanlarının kullanımı makinalara maliyet ve fiziksel açıdan ekstra bir yük getirebilmektedir. Tersi bir durumda ise sistemi daha karmaşık ve daha maliyetli bir hale getirebilmektedir. Kısacası makinelerin imalat maliyetlerini azaltmaktadır.

Bu elemanlar belli standartlar ile üretilmektedir, talebe göre özel ölçü ve özelliklerde de üretilebilmektedir. Bağlama elemanları 2 ana kategoride toplanmaktadır. Bunlar çözülebilen ve çözülemeyen bağlama elemanları olarak ayrılmaktadır. Çözülemeyen bağlama elemanlarına perçin, kaynak, lehim gibi elemanları örnek verebiliriz. Çözülebilen bağlama elemanlarına ise somun, cıvata, yay, pim ve vida benzeri elemanlar sıralayabiliriz.

Bağlantı yapılacak malzemenin şekli, türü gibi değişkenlere göre hangi bağlantının seçileceğini belirlenmektedir. Makine elemanlarının montajı öncesinde iki ana yöntemden biri veya birkaçı birlikte de seçilmektedir. Bağlantı şekli, bağlanacak elemanların tasarımına, çalışma koşullarına ve bağlama elemanından beklenen performansa göre değişkenlik göstermektedir. Bağlama elemanlarının avantajları şunlardır;

Bağlama Elemanlarının Avantajları

Çözülebilen bağlama elemanlarının enerji ve güç üreten makinalarda avantajları çok yüksektir. Bunlar:

  • Elemanlara kolayca bakım, kontrol ya da tamiratın yapılabilmesi
  • İmalat veya taşıma aşamalarında elemanların kolayca ayrılabilmesi
  • Kullanılacak alana göre montaj sonrası parçaların ayarlarının yapılması
  • Parçalarda zamanla oluşacak yıpranmalara düşük maliyetli ve daha kolay müdahale
  • Bakım masraflarının düşürülmesi

Çözülemeyen Bağlama Elemanları Avantajları

Makine içerisindeki parçaları fiziksel olarak birbirine bağlamaktadır. Tamirat, değişim, taşıma sırasında parçaların sökülmesi nedeniyle elemanlara hasar gelmektedir. Hasarlı parçaların tekrar kullanılamaması nedeniyle ek maliyet çıkarmaktadır. Lehim, kaynak, perçin ve yapıştırma elemanları bu grupta değerlendirilmektedir.

Lehim Avantajları:

  • Elektriksel iletkenlik ve sızdırmazlık güçlüdür.
  • Kolay ve ucuz bir birleştirme yöntemidir.
  • Temiz bir yüzey elde edilir

Kaynak Avantajları:

  • Lehime göre mekanik yönden daha güçlü bir birleştirme yapar
  • Perçin ve cıvataya göre baş kısımları olmayacağından ağırlık yönünden avantaj sağlar.
  • İmalatta pratik ve kolaylık sağlar.
  • Farklı metalleri bir araya getirerek kullanılabilmektedir.

Perçin Avantajları:

  • Uçak, tren, köprü, kule gibi büyük çelik yapılarda büyük kuvvetleri taşır.
  • Yüksek basınç uygulanan yapılarda oluşan kuvvete karşı mukavemet ve sızdırmazlık sağlar.
  • Düşük basınçlı yapılarda sızdırmazlık sağlar
  • Kaynak yapılan alanlarda zamanla yıpranma olurken perçin ile yapılan bağlantılarda mukavemet kaybı yaşanmaz.
  • Kontrol dışı oluşabilen ısıl genleşme gibi durumlar yaşanmamaktadır.

Yapıştırıcı Avantajları:

  • Uygulanması pratik, ekonomik ve hızlıdır.
  • Kaynak gibi kristal yapısında değişmeler, ısıl gerilmeler oluşmaz.
  • Boşluk doldurma özelliğinden dolayı paslanmalara karşı dayanıklıdır.
  • Farklı malzemeler birleştirilebilmektedir.

Çözülebilen Bağlama Elemanları Avantajları

Vida Cıvata Somun Bağlama Avantajları:

Eğik doğrunun, bir silindirin yüzeyine sarılması ile elde edilen helis eğrisine vida eğrisi denir. Eğik doğru yerine belirli kalınlıkta veya profilde  içi dolu silindirin dış yüzeyine çıkıntı olacak şekilde helisel bir hareketle sarılmasıyla cıvata üretilmektedir. İçi boş bir silindirin iç çevre yüzeyine aynı profilin helisel hareketle sarılmasından ise somun imal edilmektedir. Cıvata ve somun, makinaların montajında, boru flanş, silindir kapaklarının bağlantısında, çelik konstrüksiyonlar ve bunlara benzer birçok yerde bağlantı elemanı olarak kullanılmaktadır. Cıvata dış vida, somun ise iç vida olarak geçer.

  • Takmak ve sökmek çok pratiktir.
  • Standart ölçülerde imal edilmektedir.
  • Hızlı ve kolay üretim sağlanmaktadır.
  • Farklı alanlar için farklı çeşitleri vardır.

 

 

Dübel Kullanımı Hakkında Dikkat Edilmesi Gerekenler

Dübel

Vida veya cıvata gibi bağlantı elemanını duvar, tavan gibi bir alanlarda açılan deliğe sabitlemek amaçlı kullanılan parçaya dübel denir. Daha çok beton, ahşap, tuğla gibi zeminlerde tercih edilmektedir. Dübeller üzerinde bulunan çıkıntılı kısımlar deliğin içerisinde genleşip sürtünme oluşturmaktadır. Bu da dönmeyi engellemektedir. Dübel kullanımı oldukça basit bir elemandır.

Mukavamet gücü ve kullanım yerlerine göre çeşitlere ayrılmaktadır. Örneğin ankraj yapılacak parçaya ve uygulama alanına göre dübelin seçimi yapılmalıdır. Titreşim, çatlak, sıcaklık, korozyon gibi unsurlar dübel çeşitleri arasında hassas düşünülmesi gereken konuların başında gelir. Ayrıca dübelin yük taşıma kapasitesi iyi olması için delik içerisinin iyice temizlenmiş olması gerekmektedir. Dübeli ilk defa bulan kişi İngiltere’den John Joseph Rawlings’tır.

Dübel kullanımı yaygın olan bir parçadır. Hal böyleyken kullanıcıların dübel kullanımı hakkında merak edilen birçok sorusu oluyor. Bunlardan bazıları:

Duvara dübel nasıl takılır?

Dübel ahşap zemin dışında birçok yüzeyde kullanılan, yüzeyde güçlü bir tutunma sağlayarak sabitlemenin en iyi şekilde olmasına imkan tanır. Dübeller sıklıkla plastik ve çelik malzemelerden üretilmektedir. Piyasada en çok tercih edilenleri plastik dübel olup bunun dışında demir gibi ağır parçaların sabitlenmesinde ise çelik dübel kullanılmaktadır. Ayrıca alçıpan gibi duvar tipleri için alçıpan dübelleri ve kelebek dübeller gibi dübel çeşitleri kullanılmaktadır. Beton zeminler için kullanılan bazı dübeller vida ile birlikte takılırlar. Bu işlem sonrası dübelin içinde ilerletilen vida veya cıvata dübelin dışarıya doğru açılmasına ve deliğe daha güçlü tutunmasını sağlamaktadır. Bazı dübel çeşitlerinde ise zemine çakılan dübelin sabitleme işlemi, özel tipli çivinin dübele çakılarak tamamlanması sağlanmaktadır.

 

Dübel İçin Delik Nasıl Açılmalıdır?

Dübel ile sabitleme yapılması için öncelikle dübelin duvara çakılması ya da yerleştirilmesi gerekir. Dübelin duvara monte edilmesi için elmas uçlu matkap ucu ile uygun bir delik açılmalıdır. Burada merak edilen konulardan biri duvara hangi matkap ucuyla delik açmalıyım? sorusudur. Matkap ucunun kalınlığı, dübel ölçüsü ile aynı olmalıdır. Matkap ucunun kalınlığı, matkap ucunun üzerinde yazan numaralardan anlaşılabilmektedir. Ancak bu durum dübellerde daha farklıdır. Dübeller üzerinde herhangi bir numara bulunmamaktadır. Dübel numarası için kumpas kullanılması gerekmektedir.

Delik açarken matkabın darbe özelliği aktif olması gerekmektedir. Dübelin uzunluğu kadar matkap ucu elektrik bandı ile sarılarak işaretlenmelidir. Sonrasında matkap ucunun işaretli yerine kadar duvar delinmelidir. Hatta dübelin duvarda çıkıntı oluşturmaması için delme sırasında işaretli kısmı az bir oranda geçmekte fayda var. Delme işlemini tamamlamadan önce deliğin içinde ufak hareketlerle deliğin kenarlarına kuvvet uygulanmalıdır. Ancak deliğin fazla genişletilmemesine önemlidir. Bu durumda sabitleme tam olamayacağından dübelin duvardan çıkma ihtimali kuvvetlenecektir.

Akıllı Vida Ölçüleri ve Çeşitleri

Akıllı Vida Nedir?

Metal ve saç benzeri yüzeylerde vidaların gireceği deliğin önceden matkap ile delinmesi gerekmektedir. Tüm bu işlemleri akıllı vidalar denen ucu matkap ucuna benzeyen bağlantı elemanı ile çözebilirsiniz. Matkap uçlu baş kısmı sayesinde vidanın gireceği delik önceden matkap ile açılmasına ihtiyaç duymaz. Akıllı vidaların tornavida ile uç kısımlarından belli bir devirle döndürülmesi yiv kısmın açacağı boşluğa kendini sıkıştırmasını sağlar. Akıllı vidanın diğer adı matkap uçlu vida olarak kullanılmaktadır.

Matkap uçlu vidalar değişik ölçülerdeki metal, saç benzeri yüzeyleri uçlarıyla değişik ölçülerde kanal açıp parçaların sabitlenmesini sağlamaktadır. Değişik kalınlıklardaki yüzeyleri (6-12mm) delme ölçülerine sahip bu vidalar çatı, cephe paneli ve çelik konstrüksiyon gibi alanlarda kullanılmaktadır. Matkap uçlu vidalar farklı parçaların metal, saç, demir veya ahşap gibi farklı yapılara sabitlenmesinde sıkça kullanılan bir bağlantı elemanlarıdır.

Matkap Uçlu Akıllı Vida

Akıllı Vidaların Yapısı

Matkap uçlu vidalar galvaniz yapısı nedeniyle uzun süre paslanmaya karşı korunaklıdır. Ayrıca uçları ve kılavuz yapısı gereği vidayı döndürürken hem delme hem de sabitleme yapmaktadır. 12 mm kalınlığındaki metal, demir gibi güçlü yüzeylerde kullanılabilmektedir. Bu vidalar yanlış delme yapılsa bile birden fazla kullanım imkanı sunmaktadır. Peki mukavemeti bu denli güçlü olan akıllı vidalar betona girer mi? Bu sorunun cevabında matkap uçlu vida yerine buldeks vida kullanacağız. Buldeks vidalar dübel ihtiyacı olmadan beton, gaz beton, taş, tuğla ve benzeri yapılara son derece hızlı ve güvenli bir şekilde montaj sağlamaktadır.

 

Akıllı Vida Ölçüleri

Matkap uçlu vidalar 5cm – 12 cm arasında değişik uzunluklara sahiptir. Ortalama 5,5 mm çapında üretilen matkap uçlu vidalar ihtiyaca göre farklı boyutlarda üretilebilmektedir.

 

Akıllı Vida Çeşitleri

Matkap uçlu vidalar 2 farklı çeşidi mevcuttur. Biri havşa başlı vidalar, diğeri lokma başlı vidalardır. Havşa başlı olan çeşidi çoğunlukla alçıpan ve beton yapısına sahip alanların montajında kullanılmaktadır. Ayrıca montaj yapılmış yüzey üzerinde gizlenebilmektedir. Lokma başlı akıllı vidalar sandviç, çatı, cephe panelleri ve metal montajı için kullanılmaktadır.

 

Akıllı Vida Fiyatları

Tüm vida çeşitlerinde olduğu gibi matkap uçlu vidalar ölçü ve üretim adetlerine göre farklılık göstermektedir. Daha ayrıntılı Matkap uçlu vida fiyatları hakkında bilgi almak için bizimle iletişim kurabilirsiniz.

Diğer Yazılar


Baş Biçimine Göre Vida Çeşitleri

Vida Nedir?

İki parçayı birbirine bağlayan, gövdesinde dişleri bulunan, silindirik birleştirme elemanlarına vida denir. Genel anlamda 2 tip vida çeşidi vardır. Silindirin dış gövdesinde oluşan dişlerin bulunduğu vidalara dış vida denir. Birde silindirin iç gövdesinde yer alan dişlerin bulunduğu vidalara da iç vida denilmektedir. Vidalar çeşitli tiplere göre farklılık göstermektedir. Bu yazımızda özellikle baş biçimine göre vida çeşitleri üzerinde duruyor olacağız.

Baş Biçimine Göre Vida Çeşitleri

Altı Köşe Başlı Vida

Altı Köşe Başlı Vidalar :

Altıgen bir baş kısma sahip vidalardır. Makina endüstrisinde karşımıza çıkan bu elemanların dişleri incedir. Bu vidalar kullanım alanlarına göre tam boy veya kısmi dişli olarak üretilmektedir. Oldukça geniş kullanım alanları mevcuttur. Çoğunlukla sade karbonlu çelikten üretilmektedir.

Dört Köşe Başlı Vidalar (Çekiç Kafa Vida)

Dört Köşe Başlı Vidalar (Çekiç Kafa Vida):

Diğer adı Kare Başlı Vida olarak da kullanılmaktadır.

Yuvarlak Başlı Dibi Dört Köşe Vida

Yuvarlak Başlı Dibi Dört Köşe Vidalar:

Bu vidaların başının üst kısmı yuvarlak gözükse de hemen alt tarafı dört köşeden oluşmaktadır. Bir diğer adı bombe kafalı dibi dört köşe vida olarak geçer. Çoğunlukla az kalınlığa sahip parçaların birleştirilmesinde kullanılmaktadır. Tampon cıvata olarak da bilinmektedir. Yuvarlak baş kısmının altındaki dört köşe girdiği parçada dönmemesini sağlar. Bu vidalar baş kısmı tarafından sökülememektedir.

Silindir Başlı Altı Köşe Yuvalı Vida

Silindir Başlı Altı Köşe Yuvalı Vidalar:

Bu vidalarda baş kısmı silindir şeklindedir. Silindir kısmı altıgen yuva şeklinde olup, alyan anahtarı ile sökülüp takılabilmektedir.

Yuvarlak Başlı Tornavida Ağızlı Vidalar:

Sanayide en çok kullanılan vida türlerinden biridir. Baş kısmındaki düz oyuk tornavida başlı vidalar tornavida ağızlı vidalardan daha kuvvetli şekilde sıkma sağlar. Yıldız şeklindeki oyuklar tornavidanın vidaya uyguladığı kuvveti bölerek oyuk kısımların deforme olmasını engelle

Tırtıl Başlı Vidalar: (Göbek Mili Vidası)

Elle sökülüp, takılabilen vida çeşidi olup. Bu özelliğinden dolayı, kullanılacak yerde ayar vidası amaçlı kullanılmaktadır.

Halka Başlı Vidalar:

Bazı yük ve eşyaları kaldırmak, taşımak veya tutturmak amacıyla kullanırlar.

Sabitleme ve montaj işlemi oldukça kolaydır. Dilerseniz kullanılacağı alanda (beton gibi) mukavemeti arttırmak için dübel kullanılabilir. Kalın halkasına dilediğiniz yükü asabilirsiniz. Ahşap alanlarda rahatlıkla kullanılabilir. Korozyona karşı korumalı kaplaması vardır. Tavan veya duvar gibi alanlarda askı amaçlı kullanılabilir.

Kelebek Başlı Vida

Kelebek Başlı Vidalar:

Baş kısmının her iki ucunda kelebek kanadığı andıran kısımlar olduğundan rahatlıkla sökülüp takılabilmektedir.

 

Diğer Yazılar


Diş Biçimine Göre Vida Çeşitleri

Vida Çeşitleri

Vida çeşitleri için öncelikle helis eğrisi kavramını öğrenelim. Helis eğrisi, dik üçgenin silindirin üzerine sarıldığında oluşan eğriye helis eğrisi denir. Silindir taban çevresi, etrafına sarılacak üçgenin dik kenarına eşittir. Vida üzerindeki dişler ise silindirik mil üzerine eğimli bir düzlem sarılmasıyla meydana gelir. Bazen silindirik yerine konik millerde kullanılmaktadır. Eğri düzlemin sarılmasında meydana gelen eşit aralıklı oluklar üçgen, trapez ve kare şekiller meydana getirmektedir. Tüm bu bahsedilen kavramlar vidayı meydana getirir. Örneğin nesneleri bağlama amaçlı metrik vidalar kullanılırken, hareket iletimi gereken noktalarda kare ve trapez vidalar daha doğru bir seçim olmaktadır.

Vidaların asıl görevleri, yük taşımak ve hareketi iletmektir. Sanayi gibi birçok alandaki makine gruplarının dişli kısımlarını vidalar oluşturmaktadır. Vidalar diş biçiminin kullanım alanlarına göre 3 farklı vida çeşitleri mevcuttur.

Diş Biçimine Göre Vida Çeşitleri

  1. KARE VİDALAR:

    Silindirik mil üzerine sarılan eğri düzlemin meydana gelen eşit aralıkların kare olduğu vida tipleridir. Yapısı gereği bağlama amaçlı değil, trapez vidalarda olduğu gibi hareket ve kuvvet iletimlerinde kullanılmaktadır. Ancak vida üzerindeki kanalların kare oluşu ve boylarının kısa olmasından dolayı çok fazla sıkıştırma yapılamamaktadır.

  2. TRAPEZ VİDALAR:

    Silindirik mil üzerine sarılan eğrinin meydana getirdiği eşit aralıkların kesilmiş üçgen şekline benzediği vida tipidir. Vida adımının, kesik üçgen şeklinde olması somun ve vidanın birbirine boşluksuz sımsıkı tutunmasını sağlamaktadır. Buda trapez vidaların kolayca sökülebilmesini sağlamaktadır. Sonuç olarak kullanım rahatlığından dolayı devamlı parçaların sökülüp takılması gereken alanlarda tercih edilmektedir. Helis açıları büyük olmasına rağmen uç açıları oldukça küçüktür. Sonuç olarak, sürtünme kuvvetini azalttığından bağlantı vidası olarak kullanılamazlar. Kare vidalarda olduğu gibi trapez vidalar da hareket iletiminde kullanılmaktadır.

  3. ÜÇGEN VİDALAR:

    Bu vida tipinin helis açısı ve diş yüksekliği küçük, düş açısı ise büyük olma özelliği onu en sağlam vida tipi içerisinde konumlamaktadır. Bu vidaların baş tarafı üçgen şeklindedir. Diş açılarının değerine göre kendi içinde ikiye ayrılmaktadır. Diş açısı 60 derece olanlara metrik vida, yine diş açısı 55 derece olanlara whitworth (permak) vida denilmektedir. Üçgenin iç açıları toplamı 180 derece olduğundan yola çıktığınızda metrik vidaların diş açıları eşkenar üçgene, whitworth vidalar ise ikizkenar üçgene benzediğini söyleyebiliriz. Sonuç olarak, helis açılarının düşük oluşu darbelerde etkin performans sağladığının da bir göstergesidir.

  4. TESTERE VİDALAR:

    Diş açısı 30 derece olup, tek yöne doğru eğimleri vardır. Bu nedenle hareket vidası olarak tek yönlü kuvvetleri taşıma özelliği taşımaktadır. Ve bu nedenle daha çok vinç ve krikolarda kullanılmaktadır.

  5. YUVARLAK VİDALAR:

    Diş açısı yuvarlak ve 30 dereceye sahiptir. Diş açılarının yuvarlak olması örneğin kumlu, tozlu ve nemli ortamlarda rahat kullanım sağlamaktadır.

 

Diğer Yazılar